De kunst afkijken

Sinds een maand ben ik de deeltijdopleiding begonnen aan de Kunstacademie Haarlem. Een mooie gelegenheid om eens te onderzoeken hoe het creatief klimaat is op een dergelijk instituut. Uit onderzoek is bekend dat een gunstig klimaat gebaseerd is op hoge scores voor de volgende zaken:

– Liveliness; de mate van afwisseling in de werkzaamheden en sfeer

– Idea support; de manier waarop leidinggevenden omgaan met idee-ontwikkeling

– Risk taking; de mate waarin een organisatie bereid is risico’s te nemen

– Challenge; de mate waarin medewerkers worden uitgedaagd

Op zo’n school lopen mensen rond van allerlei pluimage, zowel studenten als docenten. Er wordt ogenschijnlijk op geen enkele wijze een oordeel geveld over hoe jij je wil gedragen en met kunst bezig wil zijn. Hoewel, op het moment dat het de informatie-overdracht ernstig dreigt te verstoren, wordt er wel ingegeven. Maar de tolerantie is hoog.

Tot nu toe wordt ons groentjes ook constant voorgehouden dat kunstenaars eigenlijk voornamelijk onderzoekers zijn. ‘Staar je niet blind op een mogelijk eindresultaat, maar ga op pad en laat je tijdens de ontdekkingsreis zoveel mogelijk verrassen’ aldus een docent. Het opgedragen thema ‘Ruimte & anti-ruimte’ biedt daarbij voldoende kansen om op onontgonnen terrein te komen. De beoordeling richt zich hoofdzakelijk op de manier waarop je die zoektocht hebt ondernomen en in hoeverre je in staat bent gebleken uit je eigen schaduw te stappen.

De conclusie is dat het wel goed gesteld is met het creatief klimaat. Dit mag ook geen verrassing zijn. Het punt van aandacht is de ‘idee-ontwikkeling’. Alle docenten zijn ook praktiserend kunstenaar. En daarmee niet automatisch in staat om op een constructieve wijze terugkoppeling te geven. Veel opmerkingen over ideeën en schetsen blijven wat mij betreft  teveel zweven rondom begrippen als ‘mooi’ en ‘interessant’. Wij, onzekere eerste-jaars, willen vooral de antwoorden daarachter horen. Waarom is iets ‘mooi’ of ‘interessant’? En dan volgt een soms chaotisch maar vooral altijd zeer persoonlijk betoog waaruit je vervolgens zelf maar de conclusies moet trekken. Ik weet het wel, niemand heeft de waarheid in pacht en ik moet ook gewoon mijn eigen wijsheid hierin vinden, maar toch.

Wil je ook weten hoe het staat met het innovatie klimaat in je eigen organisatie? Wij hebben een scan ontwikkeld waarin bovengenoemde dimensies worden gemeten, tezamen met nog een paar belangrijke aspecten van creativiteit en innovatie. En ze worden getoond in hun onderlinge verband waardoor er ook suggesties voor verbetering gegeven kunnen worden. Zie ook Innovatie klimaat.